De campagne voor een betere CAO in de schoonmaaksector vind ik een van de beste actie initiatieven van de laatste tijd. Op 17 november ging die campagne op initiatief van FNV bondgenoten van start. Maar het is geen ‘gewone’ vakbondsactiviteit. De actie wordt gevoerd door de schoonmakers zelf, en wordt niet – zoals zo vaak – uitgevochten door vakbondsbestuurders aan de onderhandelingstafel.

In de discussie over de Rotterdamse stadsvisie 2030 zei ik in de raad: “Dit toekomstscenario doet denken aan Parijs. Daar zitten de rijken binnenin en de armen buiten, in de banlieues. Een deel van de armen komt het rijke deel nog wel binnen, maar dan om de kantoren schoon te maken en huishoudelijk werk voor de rijken op te knappen.” Dat de armen de stad inkomen om de prachtige kantoren schoon te maken voor een schandalig laag loon en arbeidsomstandigheden is al jaren de praktijk.

Volgens de actie website www.beteretoekomst.org is dit de situatie vandaag: “In de schoonmaaksector werken 150 tot 180.000 mensen, soms meer, afhankelijk van seizoen en economisch tij. De sector hangt van flexwerk aan elkaar, veel uitzendkrachten en allerhande tijdelijk en oproepwerk. Niet zelden kom je mensen tegen die bij meerdere werkgevers in dienst zijn. De arbeidsvoorwaarden zijn minimaal, het bruto basisloon is 8,90 per uur met soms wat extra vanwege ervaringsjaren, maar dat is centenwerk. Werknemers komen vaak uit landen over heel de wereld. De organisatiegraad is erg laag.
Er is een harde concurrentiestrijd tussen schoonmaakbedrijven. En ze concurreren over de ruggen van de werknemers. Bij elke overname van een klant door een ander bedrijf wordt de werkdruk opgevoerd.”

De actie wordt gevoerd door de coalitie ‘Voor een betere toekomst’ die bestaat uit de schoonmakers zelf, de organisers van FNV Bondgenoten en vrienden, familie, kerken, moskeeën, studenten, migranten- en zelforganisatie. Kortom iedereen die solidair is met het gevecht van de schoonmakers.
Dat is de SP natuurlijk ook. Zo deed SP-Kamerlid Sadet Karabulut eind november mee aan de actie.

“Het doel van de campagne is om betere werkomstandigheden te realiseren voor 150.000 schoonmakers in Nederland, door een betere cao en door sterkere zelforganisatie onder werkers in de schoonmaaksector. De schoonmakers willen duurzame verbeteringen. Negentig procent van de schoonmakers in Nederland is migrant, en tachtig procent zijn vrouwen. Ze vechten voor een waardig salaris van 10 euro per uur minimaal, de naleving van ziekteregelingen, het recht om meer uren te werken, en ‘the right to fight’: het recht om je vrij te organiseren met je collega’s zonder dwarsgezeten te worden. De cliënten die de schoonmaakbedrijven inhuren – zoals multinationale ondernemingen, banken, verzekeraars en overheidsinstellingen – moeten hun sociale verantwoordelijkheid tonen en aan de schoonmaakbedrijven laten weten dat de schoonmaakwerkers betere omstandigheden verdienen! Schoonmakers door heel Nederland organiseren zich, en betrekken hun gemeenschappen bij dit gevecht, voor een beter leven voor henzelf en hun families!”

Mijn partner, Lot van Baaren, interviewde Herrie Hoogenboom, een van de organisers van de FNV. Hij is enthousiast over de campagne: “Het levert op, spreekt zich rond. Je ziet mensen ook groeien als ze niet eens veel meer doen dan opstaan en zeggen dat ze meer respect verdienen voor het werk dat ze doen. Dat zelf dwingt al respect af trouwens. Maar we willen ook gewoon nog die minimaal 10 euro per uur voor elkaar zien te krijgen.”

De campagne gaat nu een volgende fase in: “Het is nu tijd voor een nieuwe en scherpere aanpak van de cliënten – ‘no more mister nice guy’. We gaan naar de volgende versnelling.

Wie de schoonmakers praktisch wil steunen en wil meehelpen bij acties kan zich hier opegeven. Ik ga dat vandaag nog doen.