Twee weken geleden schreef Femke Halsema deze column op haar weblog over sollicitatieplicht voor alleenstaande ouders met kleine kinderen. Ze valt daarin het kabinet en de SP aan omdat die de sollicitatieplicht voor bijstandsmoeders willen afschaffen. Femke is fel voorstander van de sollicitatieplicht, want “de sollicitatieplicht bevrijdt vrouwen, zeker als de kinderopvang wordt uitgebreid en financieel beter toegankelijk wordt”.

In de tweede helft van de jaren tachtig was ik actief in een van de voorlopers van GroenLinks, Links Rotterdam, een samenwerkingsverband van CPN, PSP, PPR en SAP. In die tijd stond de discussie over een basisinkomen hoog op de agenda in die kringen. Zelf was ik daar geen voorstander van omdat de loskoppeling van inkomen en arbeid in een kapitalistische economie naar mijn idee zou uitdraaien op een permanente onderklasse zonder (vast) werk en een te laag basisinkomen. Halsema draait in haar column de zaak nu 180 graden om en laat daarmee zien dat de glazen stolp, ver van de akelige werkelijkheid, inmiddels ook de politiek leider van GroenLinks omvat heeft.

Volgens Halsema werkt de emancipatie van bijstandsmoeders zo: “Als deze vrouwen zich echt willen emanciperen dan moeten zij, door belastingvoordelen, met een part-time baan een full-time inkomen kunnen krijgen. Pas dan zijn zij in staat om arbeid en zorg werkelijk te combineren en kunnen zij zichzelf en hun kinderen een echt perspectief bieden.”

Ik ben het helemaal met Femke eens dat het heel slecht is om jonge moeders in de bijstand aan hun lot over te laten. Natuurlijk moet hen scholing, een goede kinderopvang en als het maar even kan ook passend en duurzaam (deeltijd) werk aangeboden worden. Maar een sollicitatieplicht is daarbij helemaal niet nodig en suggereert bovendien onwil om te werken van de kant van de moeders. Alsof we niet te maken hebben met de zorg voor de kinderen, onvoldoende of te dure kinderopvang en een tekort aan duurzame banen met aangepaste werktijden.

De sollicitatieplicht voor bijstandsmoeders werd in 2004 – onder het meest rechtse kabinet van na de oorlog – ingevoerd als onderdeel van de WWB. Die WWB wordt sindsdien door veel gemeentelijke Sociale Diensten gebruikt om zoveel mogelijk mensen uit de bijstand te mikken en in allerlei vormen van pulp-arbeid te dwingen, al dan niet met behoud van uitkering.

Als Halsema en de andere liberalen hun zin krijgen staat in Rotterdam de bezem al klaar bij de ROTEB voor voor alle bijstandsmoeders. Want zeg nu zelf: verplicht meedoen in een veegploeg met weinig of geen extra inkomsten is toch veel beter dan thuis op de kinderen passen? Dat is pas emancipatie en bevrijding!!!

Helemaal een gotspe is dat Halsema zichzelf als maat neemt voor de bijstandsvrouwen. “Ik ben politicus en moeder van twee (jonge) kinderen, net zoals mijn moeder dat was. Ik ben ervan overtuigd dat ik mijn kinderen extra kansen geef door te werken en door dagelijks het voorbeeld te geven van zelfstandigheid en onafhankelijkheid.”

Ooit werd in de SP het feminisme bestempeld als een “elitaire bezigheid voor dames uit de hogere klasse”, waar “arbeidersvrouwen” maar weinig aan hadden. Die redenering heb ik altijd onzinnig gevonden. Alsof niet ALLE vrouwen te maken hebben met een structurele achterstelling en onderdrukking. De column van Femke Halsema slaat naar de andere kant door. Alsof er geen verschil is tussen hoogopgeleide vrouwen met een dito inkomen en een partner die een deel van de zorgtaken op zich neemt aan de ene kant en vrouwen in de bijstand die er alleen voorstaan met elke maand weer een gat in hun begroting aan de andere.